Teren odkrycia stanowi jeziorny półwysep. Wszystkie topory zalegały wzdłuż jednego z jego brzegów. Ich rozrzut względem siebie, tworzy półtora kilometrową i w miarę prostą linię, zgodną zresztą z przebiegiem lokalnego duktu, który jak sądzimy, mógł istnieć współcześnie do naszego znaleziska. Pierwszy z toporów znajdował się u nasady półwyspu, drugi w jego głębi, a trzeci i czwarty leżały blisko siebie, już na samym końcu półwyspu. Topory datujemy na późne średniowiecze (II poł. XIV-XV wiek), choć jeden z nich może być też nieco wcześniejszy, a jeden nieco późniejszy. Na co najmniej dwóch, w trakcie konserwacji ujawniły się stemple kowalskie.
I to tyle co wiemy, natomiast powód i okoliczności znalezienia się tej broni na tym konkretnym terenie są dla nas zagadką. Pomimo spenetrowania już sporych połaci puszczy, wcześniej nie udawało nam się natrafić nawet na fragment bojowego topora. Obszar odkrycia do dziś jest bardzo rzadko uczęszczany, nie zarejestrowaliśmy też na nim żadnego osadnictwa o stałym charakterze. Domniemywany trakt, jeśli rzeczywiście istniał, miał zaledwie lokalny charakter.
Przyjęliśmy dwie opcje użycia toporów w tym miejscu. Pierwsza zakłada, że mogły zostać wykorzystane pomocniczo jako narzędzia przy wyrębie, po czym zostały porzucone lub zagubione, jak na przykład różne siekiery, które – dla odmiany – powszechnie znajdujemy w całej puszczy. Hipoteza ta wydaje się jednak mało prawdopodobna. Druga opcja zakłada ich bojowe użycie w jakimś starciu, czyli zgodnie z podstawowym przeznaczeniem. Ta hipoteza wydaje się bardziej racjonalna. Tym bardziej, że zakonne źródła bazujące na meldunkach zwiadowców i przewodników wspominają o przebiegającym niedaleko stąd szlaku wojskowym, a także o krzyżackim obozowisku z II poł. XIV wieku. Niestety usilne starania znalezienia tutaj innych średniowiecznych przedmiotów i militariów, nie przyniosły dotąd pozytywnego rezultatu. Nie wiemy też, czy można z toporami powiązać odkryte niedaleko, krzyżackie szelągi, ponieważ rzeczy te nie zalegały bezpośrednio przy sobie.
Reasumując, całe nasze pozostałe rozumowanie musielibyśmy sprowadzić wyłącznie do wizji i spekulacji, których w archeologii jest wystarczająco dużo.
Szczęśliwie jednak, wspomniane usilne przeszukiwanie tego terenu, przyniosło nam odkrycie zabytków także z naszych ulubionych epok, tj. okresu wędrówek ludów i okresu wpływów rzymskich. I o tym będzie następny, czwarty post.
………………………………………….
Projekt finansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach programu „Nauka dla Społeczeństwa II”.
